Wil je de ROI van recruitmentmarketing berekenen, dan zet je de opbrengst van een aanname af tegen alles wat je in de werving hebt gestoken. Die opbrengst is meer dan het aantal ingevulde vacatures. Je kijkt ook naar wat de lege plek je kostte, hoe goed de nieuwe medewerker presteert en hoe lang hij blijft. Vertrekt een goedkope aanname na een paar maanden, dan begin je opnieuw met werven en inwerken. Dat hoort ook in je rekensom.
In dit stuk lees je hoe je kosten- en kwaliteitsdata combineert tot één opbrengstbeeld. De opbouw van het campagnebudget en het meten van losse campagnecijfers laten we hier bewust buiten beschouwing. Daarover lees je meer in hoe het budget van een recruitmentcampagne is opgebouwd en wat campagnecijfers je vertellen.
Waarom is alleen kijken naar cost-per-hire onvolledig?
Cost-per-hire vertelt je wat een aanname kostte, niet wat die aanname oplevert. Het is een nuttig startpunt, maar het zegt niets over de kwaliteit van de persoon die je hebt aangenomen.
Dat onderscheid maakt ook de Amerikaanse HR-organisatie SHRM. In een artikel over het meten van quality of hire stelt een geïnterviewde expert dat time-to-fill en cost-per-hire draaien om de snelheid en kosten van het wervingsproces. Ze laten volgens hem niet zien welke invloed een aanname heeft op het behalen van de bedrijfsdoelen. Hij noemt ze relevante basiscijfers, maar niet de cijfers die de impact van werving tonen.
Hetzelfde artikel noemt verloop, functioneren, betrokkenheid en culturele fit als veelgebruikte indicatoren voor de kwaliteit van een aanname. Er staat ook een waarschuwing bij: verloop, beoordelingen en de tevredenheid van de leidinggevende zijn bruikbare benaderingen, zolang je hun beperkingen kent. Op zichzelf zijn het geen volledige maatstaf voor kwaliteit.
Voor jou betekent dat: gebruik cost-per-hire als één kant van de rekensom. Wil je weten welke kosten je daarin vaak vergeet, lees dan cost per hire berekenen: welke kosten vergeet je?
Welke factoren horen naast kosten bij de opbrengst van werving?
De opbrengst van werving bestaat uit meerdere lagen. Sommige kun je in euro’s uitdrukken, andere vooral in signalen die je over tijd volgt. Samen geven ze een eerlijker beeld dan één getal.
1. Vermeden kosten van een openstaande vacature
Zolang een plek leeg blijft, mis je productie of omzet en betaal je vaak overwerk of inhuur. Hoe sneller je invult, hoe minder van die kosten je maakt. Hoe je die weekkosten zelf uitrekent, lees je in kosten van een onvervulde vacature per week berekenen.
2. Kwaliteit van de aanname
Hoe functioneert de nieuwe medewerker na een paar maanden? Komt hij op het niveau dat je bij de intake had afgesproken? Leg dat vast met dezelfde criteria die je bij de selectie gebruikte, zodat je appels met appels vergelijkt.
3. Retentie
Een medewerker die blijft, kan langer bijdragen aan je organisatie. Vertrekt hij snel, dan kan dat nieuwe wervings- en inwerkkosten veroorzaken, bovenop wat je al in de eerste aanname hebt gestoken.
4. Tijd van je eigen team
Elk gesprek met een kandidaat die niet past, kost uren van een leidinggevende of planner. Minder, maar betere gesprekken is ook opbrengst, al zet je die lastiger in euro’s om.
5. Structurele instroom
Zoek je regelmatig dezelfde profielen, zoals monteurs of operators? Dan heeft een campagne die ook kandidaten voor later oplevert meer waarde dan één losse invulling. Lees hierover meer in de rekensom van duurzaam werven.
Hoe weeg je snelheid van invulling tegen kwaliteit van de aanname?
Snelheid en kwaliteit zijn geen tegenpolen, maar je moet ze wel samen beoordelen. Een snelle invulling scoort goed op de vermeden kosten van de lege plek. Vertrekt de kandidaat kort daarna, dan kan een deel van die winst wegvallen en maak je opnieuw kosten voor werving en inwerken.
Een handige manier om dit af te wegen is een eenvoudige matrix:
| Situatie | Wat het voor je opbrengst betekent | Waar je op let |
|---|---|---|
| Snel ingevuld, goede match | Lage kosten van openstand én een medewerker die bijdraagt | Wat maakte deze aanpak succesvol? Herhaal dat. |
| Snel ingevuld, zwakke match | Winst op de korte termijn, risico op snelle uitval | Was de voorselectie scherp genoeg? |
| Traag ingevuld, goede match | Hoge kosten van openstand, wel een duurzame aanname | Waar liep het proces vertraging op? |
| Traag ingevuld, zwakke match | Hoge kosten van openstand én risico op snelle uitval met nieuwe wervings- en inwerkkosten | Kijk opnieuw naar aanbod, kanalen en proces |
Het advies hierbij: stel vooraf vast welke minimale kwaliteit een aanname moet hebben. Pas daarna ga je sturen op snelheid. Zo voorkom je dat je haast verwart met rendement.
Hoe koppel je retentie aan het rendement van een campagne?
Retentie koppel je aan een campagne door bij te houden via welk kanaal of welke campagne elke medewerker binnenkwam. Pas dan kun je later zien welke bron mensen oplevert die blijven en goed functioneren.
SHRM beschrijft dit principe in een artikel over talent analytics. Volgens dat artikel kan analyse laten zien welke kanalen kandidaten opleveren die niet alleen worden aangenomen, maar ook goed presteren en langer blijven. Door scores uit assessments en interviews naast het latere functioneren te leggen, kan HR beoordelen welke selectiemethoden echt voorspellende waarde hebben.
In de praktijk werk je zo:
- Leg de bron vast. Noteer bij elke sollicitant via welk kanaal of welke campagne hij binnenkwam.
- Bewaar de selectiescores. Gebruik een vaste scorecard, zodat je later kunt vergelijken.
- Kies vaste meetmomenten. Bijvoorbeeld na de proeftijd en na een jaar. Kijk dan of de medewerker er nog is en hoe hij functioneert.
- Vergelijk per bron. Zet per campagne of kanaal de kosten naast het aantal medewerkers dat bleef en goed functioneert.
- Stuur bij. Investeer meer in bronnen die duurzame aannames opleveren, ook als hun cost-per-hire hoger ligt.
Houd wel rekening met de beperkingen. Bij kleine aantallen aannames zegt een verschil tussen twee kanalen weinig, en vertrek kan ook andere oorzaken hebben, zoals de leidinggevende of het rooster. Zie de uitkomst daarom als signaal om verder te onderzoeken, niet als hard bewijs. Hoe je selectiescores naast later functioneren legt, lees je in interviewscores vergelijken met performance na 90 dagen.
Zo breng je alles samen in één opbrengstbeeld
Een bruikbaar opbrengstbeeld hoeft niet ingewikkeld te zijn. Je zet per campagne vier blokken naast elkaar:
- Investering: mediabudget, bureaukosten en de uren van je eigen team.
- Vermeden kosten: het aantal weken dat je sneller invulde dan bij je vorige aanpak, maal je weekkosten van openstand.
- Kwaliteit: het aandeel aannames dat na de proeftijd voldoet aan de afgesproken criteria.
- Retentie: het aandeel aannames dat na een jaar nog in dienst is.
Investering en vermeden kosten zijn de invoer voor een ROI-schatting. De berekening is: (geschatte financiële opbrengst − investering) ÷ investering × 100%. Als geschatte opbrengst gebruik je hier de vermeden kosten ten opzichte van je vorige aanpak. Leg die vergelijkingsbasis vast, want zonder vaste basis is de uitkomst niet te vergelijken. In woorden: trek de investering af van de geschatte financiële opbrengst, deel dat verschil door de investering en vermenigvuldig de uitkomst met 100%. Vul daarvoor je eigen investering en je eigen geschatte vermeden kosten in. Kwaliteit en retentie tel je niet in dit getal mee. Je gebruikt ze apart als controle op hoe houdbaar de uitkomst is: vertrekt een aanname kort na de start, dan begin je opnieuw met werven en inwerken. Een campagne met een mooie ROI op papier, maar lage retentie, verdient een kritische blik op voorselectie en verwachtingen in de vacature.
Bij FosFor werken we volgens dit idee: niet alleen een vacature invullen, maar sturen op duurzame instroom van kwalitatieve kandidaten. Vacatures worden gemiddeld binnen 3 tot 8 weken ingevuld en opdrachtgevers spreken gemiddeld alleen de 2 tot 4 beste kandidaten per maand, omdat wij de voorselectie en begeleiding verzorgen. In een wekelijks strategisch overleg bespreken we campagnes, resultaten en vervolgstappen, en we optimaliseren continu op basis van data. Hoe dat in elkaar zit, lees je op de pagina over onze datagedreven werkwijze.
Twijfel je nog tussen aanpakken? Dan helpt deze vergelijking tussen recruitmentmarketing en een uitzendbureau om de opties naast elkaar te zetten.
Je eigen rekensom maken
Begin klein: pak je laatste drie aannames en zoek per persoon de bron, de doorlooptijd en de huidige status op. Zo krijg je een eerste signaal waar je rendement mogelijk lekt, in de snelheid, in de match of in het behoud. Met zo weinig aannames is dat een startpunt om verder te onderzoeken, geen hard bewijs.
Wil je die rekensom samen met ons doorlopen voor een vacature die je nu lastig ingevuld krijgt? Bespreek je vacature en we kijken welke data je al hebt en wat je nog mist.